Paylaş:

Osteoporozun bir çox səbəbi ola bilər. Onların arasında:

Yaşlanma: Yaşlandıqca sümük sıxlığı təbii olaraq azalır.
Hormonal dəyişikliklər: Menopoz, tiroid xəstəliyi və paratiroid xəstəliyi kimi hormonal dəyişikliklər osteoporoza səbəb ola bilər.
Genetik meyl: Osteoporoz ailələrdə baş verə bilər, bu da genetik meylin rol oynadığını göstərir.
Qida çatışmazlıqları: Kalsium və D vitamini kimi vacib qida maddələrinin qeyri-kafi qəbulu sümük sağlamlığına mənfi təsir göstərir.
Bəzi dərmanlar: Kortikosteroidlər kimi bəzi dərmanlar osteoporoz riskini artıra bilər.
Hərəkətsizlik: Fiziki fəaliyyətin olmaması sümük sıxlığını azaldır.

Osteoporozun simptomları

Osteoporoz adətən erkən mərhələlərində simptomlar göstərmir. Ancaq xəstəlik irəlilədikcə aşağıdakı simptomlar görünə bilər:

Boyun azalması: Onurğa sümüklərinin qırılması səbəbindən boyda azalma baş verə bilər.
Bel ağrısı: Onurğa sınıqları bel ağrısına səbəb ola bilər.
Sınıqlar: Xüsusilə bilək, bud və onurğa kimi nahiyələrdə sümüklər daha asan qırılır.
Duruş dəyişiklikləri: Onurğa sınıqları duruş pozuntularına səbəb ola bilər.

Osteoporozun diaqnozu

Osteoporozun diaqnozu tibbi tarix, fiziki müayinə və görüntüləmə testləri ilə qoyulur. Ən çox görülən görüntüləmə testi sümük sıxlığını ölçən sümük densitometriyası (DEXA) skanıdır.

Osteoporozun müalicəsi

Osteoporozun müalicəsi xəstəliyin şiddətindən və xəstənin fərdi ehtiyaclarından asılıdır. Müalicə seçimlərinə aşağıdakılar daxildir:

Dərmanlar: Dərmanlar sümük sıxlığını artırmaq və sınıq riskini azaltmaq üçün istifadə olunur.
Kalsium və D vitamini əlavələri: Bu qidaların qeyri-kafi qəbulu sümük sağlamlığına mənfi təsir göstərir, ona görə də əlavələr lazım ola bilər.
Fiziki terapiya: İdman sümük sıxlığını artırmağa və tarazlığı yaxşılaşdırmağa kömək edir.
Həyat tərzi dəyişiklikləri: Sağlam pəhriz, müntəzəm məşq və siqaretdən qaçınmaq sümük sağlamlığını qorumağa kömək edir.

Osteoporozun qarşısının alınması

Osteoporozun tam qarşısını almaq mümkün olmasa da, risk faktorlarını azaltmaqla onun inkişaf ehtimalını azalda bilərsiniz. Bunlar:

Sağlam bir pəhriz: Kalsium və D vitamini ilə zəngin bir pəhriz istehlak edin.
Daimi məşq: Müntəzəm olaraq ağırlıq daşıyan məşqlər edin.
Siqaretdən qaçın: Siqaret sümük sağlamlığına mənfi təsir göstərir.
Spirt istehlakını məhdudlaşdırın: Həddindən artıq spirt istehlakı osteoporoz riskini artıra bilər.
Müntəzəm müayinələr: İnsanlar, xüsusən də risk faktorları olanlar mütəmadi olaraq həkimlərinə müraciət etməlidirlər.

Osteoporoz erkən diaqnoz və müalicə ilə idarə oluna bilən bir xəstəlikdir. Sağlam həyat tərzi dəyişiklikləri və tibbi müalicə sümük sağlamlığını qorumağa və sınıq riskini azaltmağa kömək edə bilər.