Paylaş:

2500 il əvvələ aid diş məcunu daha az zərərli idi.

Məlum olan ən qədim diş məcunu formulu Qədim Misirlilərə aiddir. Misir diş məcunu formulu eramızdan əvvəl 500-cü ilə gedib çıxır. Qədim Misir diş məcunu formulu nanə çiçəyi, duz və istiot qarışığı idi. 2500 il əvvələ aid bu diş məcunu diş ətlərinin qanamasına səbəb olsa da, təsirli idi və asanlıqla deyə bilərik ki, bugünkü diş məcunlarından daha az zərərli idi. Bunun əksinə olaraq, müasir diş məcunlarında saysız-hesabsız zərərli kimyəvi maddələr var. Ən böyük təhlükə, xüsusən də kiçik uşaqların bu maddələrin əhəmiyyətli bir hissəsini udmasıdır. Hətta udmadan ağızlarını yaxalayanlarda belə, bu təhlükəli maddələr dil və ağız mukozası vasitəsilə bədənlərinə keçir.

Məsələni daha yaxşı başa düşmək üçün diş məcununun tərkibindəki maddələrə nəzər salaq:
Diş məcununun tərkibində aşağıdakılar ola bilər:
dikalsium fosfat, natrium metafosfat, sirkonium,
natrium lauril sulfat, natrium karboksimetil,
sellüloza, karragenan, ksantin, alginat
qliserol, sorbitol, propilen qlikol
spirt, triklosan, benzoat, formaldehid və flüorid. Bu videoda yalnız natrium flüorid, natrium lauril sulfat və triklosan kimi kimyəvi maddələrin zərərli təsirlərini izah etmək istəyirik.

Diş məcununun ən zəhərli maddəsi flüoriddir.

Əksər diş məcunlarında ən ciddi təhlükə flüoriddir. Flüorid sinir sisteminə mənfi təsir göstərir.

Natrium flüorid, Yer kürəsində geniş yayılmış təbii suda həll olan bir toksindir. Rəngsiz, qoxusuz və dadsız təbiətinə görə 19-cu əsrdə siçovul və həşərat zəhəri kimi istifadə edilən flüorid, diş məcunlarında, ağız yaxalayıcılarında, saqqızlarda, bəzi emal olunmuş qidalarda və dərmanlarda gündəlik rastlaşdığımız bir maddədir. Diş məcunundan əlavə, flüorid kran suyunda, toyuq bulyonunda, hazır şorbalarda, körpə qarışığında, qazlı içkilərdə, teflon tavalarda, hazır meyvə şirələrində, qablaşdırılmış və ya emal olunmuş qidalarda və siqaretlərdə də mövcuddur.

Flüoridin zərərləri nələrdir?

Pifiz vəzi bəzi diş məcunlarında bol olan natrium flüoridin ən çox təsirləndiyi orqanlardan biridir. Pifiz vəzi və ya epifiz zehnimizin qavrayış mərkəzidir. Noxud böyüklüyündə olan bu kiçik orqan beynin sağ və sol paylarının tam ortasında və hipofiz vəzinin arxasındakı kiçik bir boşluqda yerləşir. Pifiz vəzi DMT, serotonin və melatonin hormonlarının ifrazından məsuldur.

Epifiz vəzinin ən böyük düşməni

Bu sualın cavabı bir çox diş məcunlarında bol olan flüoriddir. Tədqiqatlar göstərir ki, epifiz vəzi, maqnit kimi, dəmiri cəlb edir, flüoridi cəlb edir və funksiyasını itirir. Bu mineral bioakkumulyativ kimyəvi maddələr arasındadır. Bu o deməkdir ki, bədənə daxil olduqdan sonra yox olmur və daha çox əlavə olunduqca toplanmağa davam edir. Davamlı istifadə ilə tərkibindəki kimyəvi maddələr bədəni yavaş-yavaş zəhərləyir və beyin gücünü əhəmiyyətli dərəcədə azaldır. Natrium flüorid, əsasən epifiz vəzinə zərər verməklə yanaşı, bütün beyin və sinir hüceyrələrinə də təsir edən neyrotoksik maddədir. Flüorid həmçinin beyində aşağı zəkaya və qavrayışın pozulmasına səbəb olur. Flüorid və Alzheimer kimi yaddaş pozğunluqları arasında ciddi bir əlaqə olduğuna dair şübhələr var.

Natrium Lauril Sulfatın (SLS) Təhlükələri

Diş məcunu və şampunlarda tez-tez istifadə edilən natrium lauril sulfat hüceyrələrə zərər verə bilər. Ağız xoralarını daha da pisləşdirir. Əgər sorulursa və qan dövranına daxil olarsa, orqanlardakı xəstəliklərin sağalma prosesinə mane ola bilər. Bu maddə hətta fabriklərdə boruların təmizlənməsi üçün istifadə olunur.

Bir diğer zehir triclosan

Birçok diş macununda bulunan bir diğer zehirli madde triclosandır. Yapılan araştırmalar triclosanın tiroid hormonlarına zarar verdiğini kanıtlamıştır. Böcek ilacı olarak da bilinen triclosan, diş eti iltihabını önleme becerisi olduğu için bu alanda sıklıkla kullanılıyor.
Tricolosanın anne karnında bebeğe zarar verdiği, anne karnındaki bebeğin yeterli oksijeni almasına engel olduğu, bunun bebeklerin beyinlerinde ve karaciğerlerinde hasarına neden olduğu ifade edilmektedir.

Bəs nə etməliyik?

Əgər imkanınız varsa, üzvi və təbii tərkibli diş məcunundan istifadə edə bilərsiniz.
Həmçinin təbii və kimyəvi maddələr ehtiva etməyən misvak çubuqlarından da istifadə edə bilərsiniz.